De kinderbijslag

Als u dacht dat alle bureaucratie in Zwitserland makkelijker liep dan in Nederland, dan hebt u het mis. Weliswaar gaat het openen van een bankrekening voor je dochtertje zonder kwijtgeraakte paspoortkopieën en heb je ook voor een paspoort zelf veel minder gedoe – maar wat dacht u van de kinderbijslag? Wij voeren meteen het vergelijkend warenonderzoek voor u uit.

In Nederland krijg je van de sociale verzekeringsbank twee tot vier weken na de geboorte vanzelf een berichtje. Je kunt het dan allemaal met je DigiD aanvragen via internet. Wordt een tweede of volgende kind geboren dan wordt de hoogte van de kinderbijslag automatisch aangepast. Voor Janneke zouden we – als we in Nederland zouden wonen – per kwartaal 191,65 euro krijgen. Het gaat, kortom, ongeveer zo gemakkelijk als het aanvragen van een Zwitsers paspoort.

Kinderbijslag heet in Zwitserland Familienzulage en komt in twee hoofdvarianten op de markt. Voor een kind tot en met 15 jaar krijg je Kinderzulage, voor een kind tussen 16 en 25 jaar dat nog een opleiding volgt krijg je Ausbildungszulage. En u raadt het al: de regelingen zijn van kanton tot kanton verschillend. Daarnaast heeft de Zwitserse staat ook nog een minimumregeling aan de kantons voorgeschreven. Bij benadering zit het zo:

  • De minimumregeling is: 200 franken per maand Kinderzulage, 250 franken per maand Ausbildungszulage. Dat is een stuk meer dan in Nederland, maar bedenk dat je daar ook de ziektekostenverzekering voor de kinderen van moet betalen en ook dat loopt in de papieren (hoeveel papieren, dat hangt uiteraard af van het kanton waar je woont).
  • Maar sommige kantons betalen meer: Zürich (al voor kinderen vanaf 12 jaar 250), Bern (230/290), Luzern (voor kinderen van 12-15 jaar 210), Nidwalden (240/270), Zug (300/300, 350 voor kinderen van 18 jaar en ouder), Fribourg (245/305 voor de eerste twee kinderen, 265/325 voor het derde en volgende kind), Graubünden (220/270), Vaud (200/300 voor de eerste twee kinderen, 370/470 voor het derde en volgende kind), Valais (275/425 voor de eerste twee kinderen, 375/525 voor het derde en volgende kind), Neuchâtel (200/280 voor de eerste twee kinderen, 250/330 voor het derde en volgende kind), Genève (300/400 voor de eerste twee kinderen, 400/500 voor het derde en volgende kind) en Jura (250/300).
  • Daarnaast betalen sommige kantons “fokpremie”: een premie bij elke geboorte. Luzern, Uri en Schwyz schuiven 1000 franken (in Luzern en Uri ook voor adopties, in Schwyz niet), Fribourg en Vaud 1500, Jura 850, Neuchâtel 1200, Genève en Valais zelfs 2000 (allen ook voor adopties). Bij een geboorte van meerlingen betalen Genève en Valais zelfs 3000 franken per kind uit.

Dat valt allemaal nog wel te overzien. De volgende vraag is: van welk kanton krijg je de kinderbijslag en de eventuele fokpremie uitbetaald? Je zou zeggen: van het kanton waar je woont. Maar wees eerlijk: dat zou te gemakkelijk zijn. Het zit zo:

  • Als één van de ouders werkt, dan heb je recht op de regeling van het kanton waar die ouder werkt. De toelagen worden via het loon uitbetaald.
  • Als beide ouders werken, en één of beide werken in het kanton waar je woont, dan geldt de regeling van het woonkanton. De toelage wordt uitbetaald via het loon van de ouder die in het woonkanton werkt, als beide ouders in het woonkanton werken dan gaat het via de ouder met het hoogste loon.
  • Werken beide ouders buiten het woonkanton, dan wordt gekeken naar de ouder met het hoogste inkomen. De regeling van het kanton waar die ouder werkt, is van toepassing.
  • De andere ouder kan, als die in een kanton werkt met een gunstigere regeling, via zijn/haar werkgever het verschil uitbetaald krijgen tussen de regelingen van beide kantons.

Kunt u het nog volgen? Het is echt heel simpel. Annina, Janneke en ik wonen in kanton Solothurn. Annina werkt ook in kanton Solothurn, dus hebben we recht op de regeling van kanton Solothurn, 200 franken per maand. Die worden betaald via Annina’s salaris, want ik werk in kanton Bern. Omdat Bern 230 franken per maand zou betalen, krijg ik via mijn werkgever het verschil tussen Bern en Solothurn: 30 franken per maand. Die komen via mijn salaris.

Als klap op de vuurpijl zijn er ook nog genereuze werkgevers. Zoals de SBB. Die betaalt, als de toelagen waar de beide ouders samen recht op hebben minder is dan 320 franken per maand, het verschil met die 320 franken uit. Ik krijg via de SBB naast de 30 franken per maand van kanton Bern dus ook nog 90 franken van de werkgever zelf.

Het moge wel duidelijk zijn dat het niet eenvoudig is om dit allemaal aan te vragen. Een formuliertje via internet kun je op je buik schrijven. Je kunt het in sommige kantons wel downloaden, maar je moet het beslist afdrukken en met de pen ondertekenen. Kanton Solothurn wil, als Annina kinderbijslag aanvraagt, eerst een briefje van mijn baas zien dat ik geen volledige kinderbijslag aanvraag (maar alleen het verschil tussen Bern en Solothurn, en de SBB-premie). En mijn baas wil eerst een briefje zien van Annina’s werkgever. Dat gaat nog een leuk feest worden. Gelukkig kun je kinderbijslag nog met vijf jaar terugwerkende kracht aanvragen. In vijf jaar moeten de drie aanvraagprocedures toch te doorlopen zijn, zou je zeggen.

Doe mee met de conversatie

8 reacties

    1. Bureaucratie heerst overal, maar overal op andere manieren en plekken. Net mijn belastingverklaring ingevuld: in Nederland kan dat volledig digitaal en hoef je verder niks mee te sturen, de meeste dingen zijn tegenwoordig zelfs al voor-ingevuld. Hier is er wel een computerprogramma, maar je moet de formulieren desondanks uitprinten. En van alle posten die je opvoert (loon, bankrekeningen, hypotheekrente, aftrekposten, …) moet je bewijsstukken meesturen. We gaan nu een héél dikke envelop (portvrij, dat dan weer wel) naar de brievenbus brengen.
      Tegenover dat papierwerk staat dan wel dat de rekening van de fiscus hier veel aangenamer uitvalt dan in Nederland.

  1. Dus als ik het goed begrijp betaald mijn werkgever dit meteen bij mijn loon uit?
    Ik hoef het niet aan te vragen zoals hier in Nederland maar krijgen direct vanaf de eerste werkdag?

    1. Dag Coenenfreak,
      Het gaat niet automatisch, want je werkgever heeft niet automatisch alle informatie over jouw gezinssituatie! Bovendien: als zowel jij als je partner werken, kan het zijn dat maar één van de twee werkgevers de Familienzulage moet betalen. Je gaat als volgt te werk:
      – Als maar één van jullie werkt, vraagt die persoon de Zulage aan bij zijn/haar werkgever
      – Als jullie allebei werken, en de één werkt in jullie woonkanton en de ander niet, dan vraagt degene die in het woonkanton werkt, de Zulage aan bij zijn/haar werkgever
      – Als jullie allebei in jullie woonkanton werken, of juist allebei buiten jullie woonkanton werken, vraagt degene met het hoogste inkomen de Zulage aan bij zijn/haar werkgever
      – Als jullie allebei werken, kan degene die de Zulage *niet* aanvraagt, een aanvullende toelage bij zijn/haar werkgever aanvragen als de Zulage in zijn/haar werkkanton hoger is dan in het werkkanton van de aanvrager.

      Voorbeeld: Echtpaar woont in kanton Solothurn. Partner 1 werkt in dat kanton, partner 2 in kanton Bern. De partner die in Bern werkt, heeft het hoogste inkomen. Omdat het woonkanton ook het werkkanton van een van de partners is, wordt de Zulage door partner 1 aangevraagd. Omdat partner 2 in Bern werkt, en Bern een hogere Zulage betaalt, kan partner 2 een aanvullende toelage bij zijn werkgever aanvragen.
      Leuker kunnen ze het niet maken, ook niet makkelijker…

  2. Beste Twan,
    Ik ga vanaf 1 oktober in Zwitserland werken.Mijn vrouw en kinderen blijven in Nederland.Ik heb drie kinderen van 20,18 en 16 jaar.Ze` volgen allemaal een opleiding.Kan ik voor hun ausbildungszulage aanvragen en wat voor documenten moet ik uit Nederland meenemen voor de aanvraag.Het zou heel fijn zijn als je mij hiermee kan helpen.
    Met vriendelijke groeten,
    Hans Niehot

    1. Beste Hans, de kinderbijslag is, zoals je hierboven kunt lezen, van kanton tot kanton verschillend (welkom in Zwitserland). Ik heb gekeken hoe het in Zürich zit – zie https://www.svazurich.ch/internet/de/home/produkte/familienzulagen/arbeitnehmende.html en ook https://www.svazurich.ch/pdf/merkblatt_kinder_im_ausland.pdf – maar het best zoek je op internet even op “familienzulage” of “ausbildungszulage” gevolgd door je toekomstige woonkanton. Ook de precieze documentenmolen verschilt gegarandeerd van kanton tot kanton. Zürich verlangt een “Ausbildungsbestätigung” van de opleiding. Dat is voor een Zwitserse onderwijsinstelling vast een standaarddocument, maar wat men van een Nederlandse onderwijsinstelling verwacht, daar waag je het beste even een mailtje of een telefoontje aan. Vraag ook even in welke taal men het geheel wil hebben (instanties verstaan hier nu eenmaal geen Nederlands) en of er eventueel eisen (en welke dan) aan een vertaling van het document worden gesteld.
      Succes!

  3. Ben heel blij met je info Twan!. Aan het voorbereiden wat er geregeld moet worden als mijn man in Zwitserland gaat werken voor een Zwitsers bedrijf.

    Petra

Plaats een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s

%d bloggers liken dit: